Najaar Eén : Zonnekinderen in Turkije

N

a Frankrijk en Schotland is Turkije nu de bestemming. Ook voor deze derde reeks van Zonnekinderen werd het basisconcept volledig behouden en werd voor de rest alles veranderd wat veranderd kon worden. Zo hebben de vakantiegangers deze keer geen verstandelijke handicap, maar gaat het om jongeren met gedrags- en emotionele moeilijkheden. Ze blijven ook niet op één vakantieplaats, maar maken een bootreis langs de Turkse kust.

Tussen Frankrijk en Turkije
Twee jaar is het ondertussen geleden dat de eerste groep van zeven zonnekinderen een week lang logeerde in een oude mas (met zwembad!) vlakbij het zonnige Zuid-Franse Arles. Hoog tijd dus voor een update over de 'Franse' zonnekinderen. Is Wesley nog altijd een even strenge afvalsorteerder bij Ivago, zoals hij trots vertelde in de laatste aflevering van de eerste reeks? En hoe zenuwachtig is Veerle voor haar eerste dag en nacht in het huis waar ze vanaf september begeleid maar zelfstandig gaat wonen? Hoe vergaat het zingende Sven op zijn nieuwe school in Aalst en in de stedelijke jeugdwerking van Dendermonde? Hoe verliefd is Ilse op haar nieuwe vriendje en hoe erg mist Lieselotte begeleidster Mieke, die al zeven maanden zwanger thuis zit? Denkt Manuel (met volle baard inmiddels!) nog vaak terug aan zijn geadopteerd schaapje Emmanuel, zo ver weg in de velden van de Camargue? En hoe kijkt Maxim naar het grote wereldleed, sinds hij er - naast zijn  jongensachtige passie voor magie - een volwassen interesse voor natuurrampen en aanslagen bijgekregen heeft? We komen het allemaal te weten in bijna twee volledige extra afleveringen, die onmiddellijk aansluiten op de zomerse heruitzending van de oorspronkelijke eerste reeks van Zonnekinderen.

In het laatste deel van de tweede extra aflevering krijgen we al een uitgebreide vooruitblik op Zonnekinderen in Turkije. Deze keer trekken zeven nieuwe zonnekinderen naar Turkije, een geliefde vakantiebestemming voor heel wat Vlamingen en een mogelijk toekomstig nieuw lid van de EU. Maar bovenal een land met een overweldigende rijkdom aan historische en culturele schatten en een al even overweldigend mooie natuur. En vanzelfsprekend een land waar de zon altijd lijkt te schijnen en waar de mensen hartelijk en gastvrij zijn. Ook nu zijn de zeven zonnekinderen sociaal kwetsbaar. Maar dat komt deze keer niet door een verstandelijke handicap. Want dit jaar gaat het om jongeren met gedrags- en emotionele moeilijkhden.

Alle zeven verblijven ze (in zeven verschillende leefgroepen) in De Hagewinde in Lokeren. In de wachtkamer daar hangt het devies van de begeleiders: Kinderen en jongeren in een moeilijke opvoedingssituatie en volwassenen met een persoonlijke nood op maat en zorgzaam ondersteunen bij hun groei naar volwaardige burgers en hun rechtmatige plaats in de samenleving al doende afdwingen. Ook in deze derde reeks van Zonnekinderen schuilt het mooie vaak in het kleine. Het gaat absoluut niet alleen om wat de zonnekinderen doen, maar vooral om hoe ze het doen. Om hoe ze met elkaar omgaan, Om hoe zij de wereld zien en af en toe zichzelf daarin. Er gaan drie meisjes mee naar Turkije: Gigi (13), Chloë (14) en Samantha (16), en vier jongens: Michael (14), Tim (16), Joe (16) en Francis (20). Ze worden begeleid door Marleen (die ook pedagogisch directeur is in De Hagewinde),

Stef, Lars en Joke.
Turkije, here we come
In de eerste aflevering maken we kennis en reizen we (van Lokeren over Istanbul tot havenstadje Göçek) mee met de 7 jongeren en hun 4 begeleiders. In de volgende 3 afleveringen leren we telkens één zonnekind beter kennen. Aflevering 5 toont het verslag van een rustdag (al is rust in dit gezelschap relatief). In de volgende 4 afleveringen wordt telkens weer één zonnekind geportretteerd. In aflevering 10 volgen we de hele groep dwars door Istanbul en in de elfde aflevering kijken we hoe het een paar maanden na de reis met de zonnekinderen gaat. Anders dan andere jaren verblijven de zonnekinderen nu niet op één vaste plaats, in een mas of een lodge. Het grootste deel van de reis leggen ze af aan boord van een tweemaster die hen langs het mooiste deel van de Turkse zuidwestkust vaart. En op zo'n schip (al is het dan bijna dertig meter lang) is niet zo heel veel bewegingsruimte en zijn de kajuiten niet echt groot. Bovendien, eens het schip vaart, kan je er niet meer af. Dat is meteen één van de dingen waarmee de zonnekinderen moeten leren omgaan: elkaars privacy en tegelijk elkaars (moeilijk te ontlopen) gezelschap. En dat valt niet mee, zeker niet voor zeven ADHD-jongeren. Zelfs wanneer ze meermaals per dag hun medicatie innemen, zijn ze vaak druk en snel afgeleid en wisselen ze razendsnel van stemming, om niet altijd even aanwijsbare redenen.

Dat ze alle zeven een of andere vorm van ADHD hebben (soms gecombineerd met andere symptomen), is niet het enige wat deze jongeren gemeen hebben. Ze liggen ook alle zeven met hun emoties overhoop en zijn, elk op hun manier, op zoek naar veiligheid en een houvast in deze hectische, overprikkelende wereld. Vaak omdat ze – toen ze nog kleine kinderen waren – gekwetst werden in hun diepste gevoelens. En ondanks alle krassen op hun jonge zieltjes en ondanks hun angst voor nieuwe krassen, gaan ze toch elke dag opnieuw dapper op zoek naar een manier om als (vol)waardige mensen met (vol)waardige gevoelens in dit leven te staan. Het is die sterkte die van deze zeven jongeren zonnekinderen maakt. Zeven zonnekinderen Wanneer de zonnekinderen niet varen, rusten, zwemmen of eten op en rond de Çemre (hun privéjacht voor een week) trekken ze eropuit in het Turkse binnenland om de streek en zijn bewoners te leren kennen. En zo leren wij hen kennen, elke dag iemand een beetje beter: Francis gaat Ikaros achterna en ontdekt Turkije al paraglidend vanuit de lucht. En omdat hij gepassioneerd is door eten en koken, mag hij de hapjes en het aperitief aan de andere zonnekinderen serveren in een restaurant dat je alleen per boot kan bereiken en dat zelfs de Turkse president tot zijn vaste klanten mag rekenen.

Gigi krijgt een hele wellnessdag cadeau, compleet met sulfer- en modderbaden, een picknick onder echte Lord of the Rings-bomen en privétransport met een echt prinsessenbootje. En zelden heeft iemand een dag met een meer idyllisch bain-de-minuit afgesloten. Tim met het stoere lijf slaagt er op één dag in om zichzelf maar liefst twee keer te overwinnen. Eén keer tart hij zijn hoogtevrees door te paard naar een beangstigend steile bergtop te rijden en daarna beklimt hij – in doodse stilte en na vijf mislukte pogingen – een loodrechte rotswand. Chloë is een echte waterrat, dol op zwemmen. Zolang er maar geen vissen in het water zitten. En toch overwint ze al haar angsten en duikt ze in een baai, zo helder dat hij het Aquarium genoemd wordt. Wie zo moedig is, verdient een juweeltje. En dat smeedt ze zelf, samen met een zilversmid.

Joe beleeft zijn dag helemaal in de olie. 's Ochtends op een olieboerderij waar hij zijn deskundig oordeel velt over alle mogelijke soorten olijfolie en vinaigrettes. En 's namiddags treedt hij in het theater van Knidos (met zicht op zee!) aan als olieworstelaar. Samantha lijkt in de wieg gelegd voor buikdanseres. Wat ze bewijst door de andere zonnekinderen met open mond naar haar te laten kijken. En wanneer ze 'avonds ook nog een mini kapperssetje cadeau krijgt, dan kan haar dag als kapster in spe niet meer stuk. Michael ten slotte, slaagt erin om op één dag de legende in te gaan, in de voetsporen van zeven slapende ridders, Alexander de Grote én koning Arthur. Wie dat kan, wordt terecht ook koning genoemd. Een koning heeft recht op een privévliegtuig. En een koning mag zwemmen waar hij wil. In de baden van het kalkkasteel in Pamukkale bijvoorbeeld.

Dampen in de mooiste hammam van Istanboel, op blote voeten de Blauwe Moskee bezoeken, souvenirshoppen in de enige echte Grand Bazaar, dineren aan de waterkant onder de beroemde Galatabrug en logeren in het Pera Palace, het Oriënt Express-hotel waar Agatha Christie zelf ooit sliep en schreef: veel mooier en feeërieker kan een reis door Turkije moeilijk eindigen. Een reis waarop zeven zonnekinderen tussen doornen en stekels toch weer openbloemen en –bloeien. Een reis ook waarop vier begeleiders ondanks de prik- en schaafwonden weer tonen wat je met inzet, geduld en veel liefde kan bereiken. Jongeren laten zijn wie ze zijn, hen laten houden van wie ze zijn en hen helpen om nog meer zichzelf te worden.

'Zonnekinderen': vanaf zaterdag 2 september om 20.10 uur op Eén.