Nieuw op Canvas: 'Kinderen van de Migratie'

Dit jaar is het precies 75 jaar geleden dat België en Italië het eerste akkoord tekenden waarmee arbeidsmigranten naar ons land werden gehaald. Het was het begin van een maatschappelijke omwenteling. Tot ver in de jaren 70 heeft België honderdduizenden arbeidsmigranten naar hier laten komen. Vele anderen volgden uit eigen beweging. Ze waren welkom, want de boomende Belgische industrie had arbeidskrachten nodig. De meesten lieten ook hun kinderen overkomen, bouwden hier een leven uit en engageerden zich in de samenleving. Samen legden ze de kiem voor de diverse maatschappij waarin we vandaag leven. 

'Kinderen van de Migratie' brengt het verhaal van deze mensen in al zijn facetten voor het eerst op televisie. Arbeidsmigranten, hun kinderen en kleinkinderen getuigen over de moeilijke beslissing om alles achter te laten, het zware en vaak gevaarlijke werk, het onbekende land waarin ze terechtkwamen en de vele obstakels die ze overwonnen.

Wat ze vertellen is vaak schokkend: hoe mijnwerkers zonder opleiding de put werden ingestuurd, hoe gezinnen van textielarbeiders in vreselijke krotten werden gehuisvest, hoe agressief de vreemdelingenhaat kon worden. Maar ook hoe culturele verschillen voor grappige misverstanden zorgen, en hoe boeiend een mix van culturele achtergronden kan zijn. De getuigen doorprikken ook talrijke mythes: wist u bijvoorbeeld al dat het arbeiders soms verboden werd om Nederlands te leren?

Naast de reeks komt er ook een live event, een online project in samenwerking met MNM en een educatief pakket voor het onderwijs.

Een primeur op televisie
'Kinderen van de Migratie' is een nieuwe titel in de succesvolle reeks 'Kinderen van'. Daarin blikt Canvas telkens terug op onze recente geschiedenis aan de hand van getuigenissen van mensen die erbij waren. Verschillende generaties komen aan het woord en de kinderen vertellen hoe de keuzes en de ervaringen van hun ouders hun eigen leven hebben bepaald: mondelinge geschiedenis met een directe link naar vandaag.

Lotte Vermeir, netmanager Canvas: 'Ik ben zeer blij met het nieuwe hoofdstuk in de 'Kinderen van…'-reeks. Arbeidsmigratie is het meest actuele thema tot nu toe: het heeft onze huidige samenleving mee bepaald. Met 'Kinderen van de migratie' vertellen we dit verhaal nu voor het eerst in al zijn aspecten, door de ogen van getuigen die het zelf hebben meegemaakt. Dat maakt deze nieuwe reeks enorm relevant. En er komt niet alleen een televisieprogramma, ook daarbuiten kan je iets opsteken: met een online-aanbod voor jongeren, educatieve tools en een event. Een divers en veelzijdig project, dat volledig aansluit bij Canvas.'

Frank Caestecker, hoofddocent vakgroep Algemene Economie Ugent: 'Het naoorlogse België wilde arbeidskrachten, maar er kwamen mensen, zelfs met kinderen. De reeks 'Kinderen van de Migratie' laat vooral zij die lang de tweedegeneratiemigranten werden genoemd aan het woord over hun leven in het naoorlogse België. Op een soms lichtvoetige, soms pakkende wijze horen we hoe hun ouders (hard) werkten en hoe deze families zich in dit land een thuis uitbouwden.  Minder vrolijk wordt het wanneer ze evoceren hoe hun aanwezigheid gecontesteerd en gepolitiseerd werd. 'Kinderen van de Migratie' is een beklijvende reeks die een uitstekend geïnformeerde terugblik biedt op het recente verleden.'

Naima Charkaoui, oud-voorzitter Minderhedenforum: 'Het verhaal van de naoorlogse arbeidsmigratie is nog altijd ontstellend weinig gekend, zowel bij het brede publiek als bij de nakomelingen van de gastarbeiders zelf. Deze serie geeft daar een antwoord op. Ze doet dat op een heel mooie en herkenbare manier, vanuit de verhalen van de kinderen van de arbeidsmigranten zelf. Meer nog dan kennis aan te reiken, betekent deze reeks de erkenning van het verhaal van de 'gastarbeid' als deel van onze Belgische geschiedenis. Ik hoop dat veel leerkrachten met deze reeks aan de slag gaan en erover in gesprek gaan met hun leerlingen.'

De getuigen
Twintig getuigen doen hun verhaal: 13 mannen en 7 vrouwen die behoren tot drie generaties. Ze komen uit Italië, Griekenland, Spanje, Marokko en Turkije en vertegenwoordigen daarmee de landen die, tussen de Tweede Wereldoorlog en de migratiestop van 1974, het grootste aantal arbeidsmigranten hebben geleverd aan de Belgische economie.

Zij of hun (groot)ouders kwamen naar België uit economische noodzaak, om aan politieke onderdrukking te ontsnappen, of zelfs gewoon voor het avontuur. Het waren mijnwerkers, fabrieksarbeiders, huispersoneel. Hun kinderen zijn arbeiders, ondernemers, maatschappelijk werkers, een taxichauffeur en een schooldirecteur. De makers hebben gezocht naar zoveel mogelijk variatie… en toch blijken al deze mensen een bijzonder groot aantal ervaringen te delen.

Aflevering 1: Het beloofde land - dinsdag 31 augustus
In de decennia na WOII haalt België honderdduizenden gastarbeiders naar hier. Ze worden verleid met mooie beloften, maar de realiteit is vaak minder rooskleurig: velen van hen worden geconfronteerd met uitbuiting en gevaar. De eerste aflevering van 'Kinderen van de Migratie' brengt hun spannende en vaak pakkende verhaal: over de armoede en onderdrukking die hen doen vertrekken, over de angst van jongens die zonder voorbereiding de mijn worden uitgestuurd, over de heimwee van een meisje dat op haar veertiende moederziel alleen in België komt werken.

'Kinderen van de Migratie', vanaf dinsdag 31 augustus om 21.20 uur op Canvas en VRT NU.