Streamz lost aflevering 2 van 'Het Bestaat': De Naasten en Preventie

De Streamz Original-reeks 'Het Bestaat' werd gemaakt door Tess Uytterhoeven, Marleen Wetzelaer, Milena Ciucio en Sven Van den Eynde van Woestijnvis en kwam tot stand in nauwe samenwerking met organisaties en experten die dagelijks met deze problematiek werken.

Voor deze aflevering kregen de makers uitzonderlijke toegang tot de hulplijnen van Child Focus en Stop It Now!, organisaties die dagelijks oproepen ontvangen van mensen die zich zorgen maken over kinderen, over hun omgeving of zelfs over hun eigen gedachten en gedrag. De kijker krijgt een unieke inkijk in gesprekken die normaal achter gesloten deuren plaatsvinden. Via oproepen, chats en getuigenissen wordt duidelijk hoe belangrijk preventie is in de strijd tegen seksueel kindermisbruik.

Sien is één van de operators bij Stop It Now! en krijgt dagelijks oproepen en chats van mensen die op zoek zijn naar hulp. We zien hoe één gesprek soms het begin kan zijn van een traject richting hulpverlening. 'Stop it Now! was een project dat in het begin niet zo warm onthaald werd. De politiek had wel zoiets van: En wat gaan we doen? Hulp aan pedofielen? Maar we hebben dat wel heel goed kunnen motiveren en heel goed kunnen aantonen dat dat noodzakelijk was en dat we op vlak van daderpreventie echt nog wat achterop hinkten hier in Vlaanderen', zegt Minne De Boeck, voormalig projectverantwoordelijke van Stop It Now! Vlaanderen.

In de aflevering vertelt Fran Henry, oprichtster van Stop It Now! in de Verenigde Staten, hoe haar eigen ervaringen als overlevende van seksueel misbruik mee aan de basis lagen van een preventieve aanpak die vandaag wereldwijd wordt toegepast. 'In 1992 richtte ik Stop It Now! op, omdat we in de Verenigde Staten kinderen toen wel leerden hoe ze zichzelf konden beschermen, maar nauwelijks aandacht besteedden aan het gedrag van plegers of aan de mensen in hun omgeving die signalen hadden kunnen opmerken', zegt Fran.

We maken kennis met Melanie, overlever van seksueel misbruik en oprichter van Fonkel vzw. Fonkel organiseert lotgenotencontact voor kinderen die opgroeien in een verontrustende situatie en ontwikkelde een educatief pakket waarmee scholen kunnen werken aan de weerbaarheid en veerkracht van kinderen. Vanuit haar eigen ervaring pleit Melanie voor meer preventie: 'We moeten allemaal samen oog hebben voor soms subtiele en onopvallende signalen die kinderen in nood uitsturen. En we mogen niet bang zijn om te handelen. Denk aan wat jij op dat moment kunt betekenen voor het kind.'

Hoe gaan naasten er mee om?
Naast de hulpverlening komen ook naasten van plegers anoniem aan het woord. Zij vertellen over het moment waarop hun leven plots veranderde: de inval van de politie, de confrontatie met beschuldigingen en de zoektocht naar antwoorden. Andere getuigen vertellen over de impact van een verdenking of veroordeling op hun gezin, relatie en sociale omgeving. Hun verhalen tonen hoe seksueel kindermisbruik niet alleen slachtoffers treft, maar hele families ontwricht.

'Eigenlijk ben ik de hele tijd ook gewoon een slachtoffer van wat er gebeurd is. Maar ja, je wordt niet zo bekeken. Je wordt gewoon aan de kant geschoven. Geacht van je leven gewoon verder te zetten', omschrijft Els, een naaste van een pleger.

'Bij seksueel misbruik zijn er altijd drie partijen. Slachtoffer, pleger, omstander. Van die drie partijen vind ik de omstander de meest verantwoordelijke om het taboe te doorbreken, omdat er voor slachtoffer en de pleger veel meer op het spel staat', aldus Iva Bicanic, professor en diensthoofd bij Centrum Seksueel Geweld Nederland.

Stigma doorbreken
Twee mannen met een pedofiele geaardheid getuigen over hoe zij omgaan met hun gevoelens en over de impact die het op hun leven heeft. Hun verhalen maken duidelijk waarom preventieve hulpverlening volgens experten een essentieel onderdeel is van de aanpak van seksueel kindermisbruik.

'Zo'n pedofiele geaardheid kies je niet. Is iets wat je waarschijnlijk van je geboorte of van heel jongs af aan hebt. Maar je kiest wel of je er iets mee doet en of je uiteindelijk een kind zal misbruiken of niet', zegtProfessor Inge Jeandarme – Psychiater en expert seksuele delinquentie.

Zoek hulp
Heb je vragen over geweld, (seksueel) misbruik of kindermishandeling? Bel dan gratis en anoniem naar 1712. ​ Maak je je zorgen over je eigen seksuele gevoelens, gedachten of (online) gedrag naar minderjarigen toe of over iemand in je omgeving? Contacteer gratis en anoniem Stop it Now op het nummer 0800 20050 of via Chat of per mail: vragen@stopitnow.be

Werd je kind slachtoffer van seksuele uitbuiting of werden zijn/haar naaktbeelden online verspreid? Contacteer dan Child Focus via het gratis noodnummer 116 000, 24/7 bereikbaar. Kom je toevallig seksuele misbruikbeelden van kinderen tegen online? Meld ze dan anoniem via het burgerlijk meldpunt www.misbruikbeelden.be. Heb je zelf misbruik meegemaakt of maak je je zorgen om een naaste? Dan kan je ook terecht bij puntvzw.be of nupraatikerover.be.

Slachtoffers van seksueel geweld kunnen dag en nacht terecht in het Zorgcentrum na Seksueel Geweld. Ze vinden er alle mogelijke bijstand op één locatie.

Kinderen en jongeren die een luisterend oor nodig hebben, kunnen contact opnemen met Awel op het nummer 102 of via awel.be.

Werd jij meer dan 10 jaar geleden slachtoffer? Als het lukt, praat over je verleden. Voor erkenning is het nooit te laat. Je kan meer info vinden over de commissie voor erkenning en bemiddeling op de website comeb.be.

Heb je vragen? Ben je slachtoffer en wil je ontdekken of lotgenotencontact iets is voor jou? Ken je iemand die slachtoffer is en zit je met vragen? Wij zijn er: www.wijzijner.be.

Denk je aan zelfmoord en heb je nood aan een gesprek? Bij de Zelfmoordlijn 1813 staat er iemand voor je klaar.