Nieuwe Nomaden van 'Vranckx': van Caïro tot Kaapstad

Geregeld maken sommigen van hen ook volwaardige reportages en documentaires voor 'Vranckx' op zaterdag, meestal vanuit een persoonlijke betrokkenheid. Dat doen ze ondertussen al ruim vijf jaar en het leverde in totaal al meer dan vijftig reportages op.

In mei en juni komen er nog vier bij: over de LGTB-strijd in New York, over alternatieve DJ’s in Caïro, HIV in Zuid-Afrika en vrouwelijke transitvluchtelingen uit Afrika in Brussel.

Op 16 mei trekken Marieke Dermul en Filip Tielens in Pride is Protest naar de LGTBQ-bar Stonewall Inn in New York, waar de regenboogbeweging 50 jaar geleden begon.

Op 23 mei laten Johannes Decat en Ruben Depauw ons in DJ’s zonder papieren kennismaken met vier vrienden die in een volkswijk van Cairo muziek en sfeer brengen.

Op 30 mei volgen Caroline Masquillier en Anne Hendriks in Disease with no Name vier vrouwen die HIV bestrijden in de townships van Zuid-Afrika.

In Thank God I’m in Europe op 6 juni ontmoeten Saar Van Eyck en Caroline Van Gastel jonge vrouwelijke transit-vluchtelingen uit Afrikaanse landen in een Brussels nachtverblijf.

De reportages werden opgenomen voor de coronacrisis.

Zaterdag 16 mei: Pride is protest!
In juni 1969 vonden zware rellen plaats rond de homo/LGTBQ-bar Stonewall Inn in New York. Het waren confrontaties tussen politie, cliënteel en sympathisanten. De incidenten worden vaak beschouwd als het startpunt van de modern strijd voor holebirechten, de wereldwijde regenboogbeweging en de Pride-maniestaties. Exact vijftig jaar later gaan Nomaden Marieke Dermul en Filip Tielens naar hetzelfde cafeetje. Er is opnieuw een Pride aan de gang. Want ook 50 jaar na Stonewall blijft er veel om voor te strijden, vertellen activisten in New York. ‘The work is not close to done!’

De documentaire Pride is protest! brengt in kaart hoe strijdvaardig én creatief dit activisme is. Alternatieve marsen als de Dyke March en de Queer Liberation March knopen immers opnieuw aan bij het originele doel van de eerste Pride uit 1970, dit jaar precies een halve eeuw geleden: protest. En dat is opvallend genoeg niet alleen gericht tegen homofobie en discriminatie vanuit de ‘hetero-wereld’.

Zo klagen veel geïnterviewden de hiërarchie en discriminatie aan binnen de regenbooggemeenschap zelf. De Pride is daarvan een sterk symbool: voor veel LGBTQ’ers is het een parade geworden voor de ‘witte homoman’, net de groep die al het sterkst geëmancipeerd is. Bijzonder pijnlijk, omdat het juist zwarten en latino’s, drag queens en transgenders waren die op de barricades stonden bij Stonewall.

Een ander punt van kritiek is de commercialisering van de Pride. Op Times Square en overal in Manhattan troffen Marieke en Filip etalages en giga-billboards aan met regenboogreclames. Alleen blijkt uit onderzoek dat veel grote bedrijven helemaal niet zo 'gay friendly' zijn en vooral extra willen verkopen.

Marieke en Filip sprokkelen verhalen uit New York die bewijzen dat de strijd nog lang niet is gestreden en ze tonen voorbeelden van creatief protest – van strijdliederen tot activistische drag en zelfs een priester die zijn kerk opent voor queer karaoke.

Marieke Dermul: 'Pride is protest! biedt zo vele nieuwe inzichten die ook bij ons in Vlaanderen kunnen leiden tot debat. Waar liggen de breuklijnen op het vlak van sociale acceptatie en inclusie in de LGBTQ-gemeenschap bij ons? Hebben die alternatieve marsen zin of moet de Pride zorgen dat ook de meer kwetsbare LGBTQ-groepen zich (opnieuw) meer vertegenwoordigd voelen? En hoe kan de Pride zijn feestelijk kantje verzoenen met de reden waarom het allemaal begon: protest en zichtbaarheid?'

Een reportage van Marieke Dermul en Filip Tielens © 2020

'Vranckx', telkens om 20.10 uur op Canvas en canvas.be.