De reis naar de nieuwe bijbelvertaling met EO-programma 'Heilig Mensenwerk'

In het tv-programma 'Heilig Mensenwerk' blik de EO terug op tweeduizend jaar Bijbel vertalen.

De Bijbel leeft
Expert in de Dode Zee rollen en hoogleraar Mladen Popovic vertelt in 'Heilig Mensenwerk' over het prille begin. Volgens Popovic leeft de Bijbel en zijn het geen dode geschriften: 'De boekrollen zijn met eigen hand geschreven. Er zaten mensen over gebogen, precies zoals wij nu doen en wat bedoelden zij dan?' Voor hem zelf is dat de uitdaging: 'Hoe overbrug ik die oceaan van tijd en ruimte om deze oude, al dan niet complete, woorden over te brengen in het hier en nu?' Het programma gaat ook dieper in op het ontstaan van de Bijbel als één geheel. Want ooit waren het losse boekrollen en op enig moment koos men voor één canon. Vertalers Matthijs de Jong en Ilse Visser leggen uit waarom die keuze geen toevalstreffer was. En toch, de Dode Zee rollen kwamen ook zomaar boven water. Welke verloren boeken gaan we nog vinden?

De Bijbel in het Nederlands
In 'Heilig Mensenwerk' is veel aandacht voor de beschikbaarheid van de Bijbel in de eigen taal, voor de gewone man. De eerste Nederlandse vertalingen in de Middeleeuwen zorgden voor een omwenteling in het geestelijk denken. De Statenbijbel werd in grote oplages gedrukt en de Nederlandse cultuur is in grote mate bepaald door dit belangrijke boek. Cultuurhistoricus Herman Pleij en schrijver Tommie Wierenga laten zien hoe invloedrijk het Nederlands in die Bijbel is geweest voor ons land. Theoloog des Vaderlands en dominee Almatine Leene kijkt als gebruiker van al die verschillende vertalingen achterom en ziet dat ze voorzichtiger is geworden om de Bijbel Gods Woord te noemen; alsof er geen fouten en inconsequenties in zitten. Vijf gasten nemen ons mee in deze reis door de tijd, een kijkje achter de schermen van de vertalers, afgewisseld door animaties die het verhaal illustreren en uitmondend in de feestelijke uitreiking van de nieuwe NBV21 aan koning Willem-Alexander.

Naast 'Heilig Mensenwerk' besteden de EO-programma's 'Nederland Zingt' en 'Nederland Zingt Dichtbij' ook aandacht aan de nieuwe Bijbelvertaling.  

'Nederland Zingt', zaterdag 16 oktober, 18.10 uur, NPO 2
EO-presentatrice Mirjam Bouwman leest uit deze vertaling Psalm 23. De lezingen worden afgewisseld met samenzangliederen die in de afgelopen jaren bij Nederland Zingt werden opgenomen. Ook is Cor Hoogerwerft te gast, een van de vertalers van de NBV21. 

'Nederland Zingt Dichtbij', zondag 17 oktober, 11.45 uur, NPO 2
Als Bijbelvertaalwerker in Malawi zag Ilse Visser met eigen ogen wat het betekent om de Bijbel in je eigen taal te kunnen lezen. Wanneer ze enkele jaren later aan de slag gaat als vertaalster voor de NBV21 (NBV21) ziet ze dat dit ook geldt voor aanpassingen van reeds bestaande vertalingen. Jurjen ten Brinke bezoekt samen met Ilse de drukkerij van deze Bijbel. Ze gaan in gesprek over Ilses liefde voor de Bijbel en haar wens om de Bijbel dichtbij het publiek te brengen.

'Heilig Mensenwerk', zondag 17 oktober om 11.00 uur bij de EO op NPO 2.