VTM krijgt boete van 40.000 euro voor GAIA-verhaal in 'Familie' en té veel promo in 'Snackmasters'

De VRM controleerde de uitzendingen van 'Familie' tijdens de week van 14 tot 18 september 2020. Deze afleveringen worden met een sponsorboodschap door GAIA gesponsord.

Bij het analyseren van de inhoud van de betrokken afleveringen stelt de VRM vast dat één van de verhaallijnen verbonden is met de boodschappen rond dierenwelzijn en dierenrechten vanwege GAIA. Uit het onderzoek en de beelden blijkt dat er sprake is van een tijdelijke maar structurele sponsorovereenkomst voor het programma ‘Familie’ met GAIA gedurende de betroffen week. Het bestaan van die sponsorovereenkomst wordt niet betwist door DPG Media.  Uit het onderzoek blijkt dat de verhaallijn wel degelijk op vraag van de sponsor (in dit geval GAIA) werd uitgewerkt en niet reeds bestond alvorens deze besloot als sponsor op te treden.

Op basis van het bovenstaande besluit de VRM dat de aanwezigheid van het thema van de programmasponsor binnen de verhaallijn van het programma niet te wijten was aan een toevallige samenloop van omstandigheden, maar onmiskenbaar het gevolg was van een bewust redactionele keuze die gemaakt werd in het licht van het sluiten van een belangrijke sponsorovereenkomst. Er is dan ook sprake van duidelijke en verregaande beïnvloeding door de programmasponsor van de inhoud van het gesponsorde programma, waardoor de verantwoordelijkheid en de redactionele onafhankelijkheid van DPG Media wezenlijk werden aangetast.

 Bij het bepalen van de sanctie houdt VRM rekening met de ernst van de inbreuk, het gegeven dat de betrokken verhaallijn een week lang aanwezig was én het feit dat die verhaallijn in 4 van de 5 afleveringen vaak in meerdere fragmenten aan bod kwam. Daarnaast ook de vaststelling dat de uitzendingen plaats vonden in prime time, met een hoog weekgemiddeld kijkcijfer en marktaandeel én het bedrag van de sponsorovereenkomst. De VRM besluit een administratieve geldboete van 25.000 euro op te leggen.

Rechtstreekse aansporing tot consumptie en overmatige aandacht in 'Snackmasters'

De VRM controleerde de uitzendingen van verschillende televisieomroeporganisaties (22 september 2020, 18u-24u), waaronder de uitzendingen van VTM.

Tijdens de onderzochte periode wordt het programma ‘Snackmasters’ uitgezonden. Het gaat om een aflevering  uit een serie van 7, waarbij Vlaamse chefs het tegen elkaar opnemen om op enkele dagen tijd een zo geslaagd mogelijke imitatie te maken van een bekende snack. In de betroffen aflevering gaat het om de snack ‘Grills’. In het programma is veelvuldig productplaatsing aanwezig.

‘Grills’ wordt tijdens de aflevering veelvuldig, langdurig, prominent en op een aantrekkelijke wijze in beeld gebracht en op een louter positieve manier becommentarieerd. Zo wordt de merknaam doorheen het programma veelvuldig vermeld en zijn talrijke sequenties waarin visuele aandacht is voor het product en/of de bekende verpakking met de merkbenaming.

Overeenkomstig artikel 99 van het Mediadecreet is het toegestaan om programma’s uit te zenden die productplaatsing bevatten. Dergelijke programma’s dienen echter wel te voldoen aan de voorwaarden die zijn opgenomen in artikel 100, § 1, van het Mediadecreet.

Programma’s die productplaatsing bevatten mogen onder meer niet rechtstreeks aansporen tot aankoop of huur van goederen of diensten, in het bijzonder door die producten of diensten specifiek aan te prijzen (artikel 100, § 1, 2°, van het Mediadecreet), noch mogen de producten of diensten in kwestie overmatige aandacht krijgen (artikel 100, 1, 3°, van het Mediadecreet).

De VRM besluit dat ook dat de betrokken uitzending van 'Snackmasters' niet voldoet aan deze twee bepalingen. Er is zowel sprake van rechtstreekse aansporing tot consumptie als van overmatige aandacht.

Reeds in het verleden heeft DPG Media voor vergelijkbare inbreuken een administratieve geldboete van respectievelijk 10.000 en 15.000 euro gekregen.

De VRM beslist om voor deze inbreuk een administratieve geldboete van 15.000 euro op te leggen.