'VPRO Tegenlicht': De consultant regeert

In de laatste tv-aflevering onderzoekt 'VPRO Tegenlicht' de rol van consultants binnen het Nederlandse bestuur. In samenwerking met theatergroep De Verleiders, belichten we de wisselwerking tussen overheid en consultancy.
Terwijl de overheid taken uitbesteedt, groeit de invloed van externe adviseurs.
Consultancybureaus spelen een steeds grotere rol in beleidsvorming, en de kosten hiervan nemen toe. Tegelijkertijd is consultancy een gewilde sector onder hoogopgeleide jongeren, die hier carrièrekansen en invloed zien. Wat betekent deze ontwikkeling voor de toekomst van het openbaar bestuur? En kunnen we nog zonder consultants?
De wildgroei aan consultants bij de Nederlandse overheid is geen toeval, maar het gevolg van een bewuste managementcultuur die vakmensen uit het bestuur heeft verdreven en vervangen door managers. De kennis verdween, de uitvoerders verdwenen – en nu moet de overheid peperdure externe adviseurs inhuren om haar eigen werk te doen. Maar hoe meer kennis wordt uitbesteed, hoe zwakker en afhankelijker de overheid zelf wordt. Al veertig jaar bevindt het bestuur zich in een neerwaartse spiraal: ministeries voeren nauwelijks nog iets zelf uit, durven geen verantwoordelijkheid te nemen en hebben hun zelfvertrouwen verloren. Wie bestuurt hier eigenlijk nog?
De slimme student past wel op voor een traineeship bij de overheid. Het beeld van de ambitieloze ambtenaar is hardnekkig. Ondertussen vechten consultancybureaus om deze allerslimsten, met beloftes om 'agile' impact te maken voor verschillende stakeholders, de wereld verbeteren via 'bootcamps' en 'synergy trajecten' en natuurlijk uitzicht op een riant salaris.
Het roemruchte 'VPRO Tegenlicht' gaat, na maar liefst 24 jaar, voor deze allerlaatste televisie-aflevering een samenwerking aan met de theatergroep De Verleiders, die met hun voorstelling Bureau Buitenschot de relatie tussen overheid en consultant op satirische wijze blootlegt. En spreekt hiervoor met (aspirant)-consultants, denkers die het mechanisme achter de consultancy industrie blootleggen, managers met spijt en de verdwenen ambtenaar met verstand van zaken. Kun je het consultants kwalijk nemen dat zij de overheid aan een infuus leggen of kan de overheid zelf weer de regie in handen nemen bij de grote opgaven van deze tijd?
Met onder andere: Mariana Mazzucato (econoom, schrijfster) criticaster van de consultancy industrie die de aanval opent op het verdienmodel van adviesbureaus.
Simon van Teutem (ex-toptalent, McKinsey-stagiair, schrijver) geeft inzicht in de route van ambitieuze toptalenten die in de consultancy terechtkomen.
Harry Starren (ex-CEO van opleidingscentrum De Baak) leidde jarenlang ambtenaren én managers op om vooral te managen. De Verleiders: spelen Bureau Buitenschot in een messcherpe satire over ‘het bestuurlijke gezwel dat onze samenleving al twintig jaar overwoekert’.
'VPRO Tegenlicht: De consultant regeert', zondag 11 mei om 23.10 uur bij de VPRO op NPO 2.
TVvisie Extra
Onze apps
Meest recente
- Alle MotoGP-races ook in 2026 exclusief op Ziggo Sport
- Landelijke intocht Sinterklaas dit jaar in Grave (Land van Cuijk)
- Dit zijn de deelnemers van het nieuwe seizoen van 'De Verraders'
- Eric Goens op pad met ex-dealer en koerier in West-Vlaanderen: 'Soms 16 uren per dag leveren'
- Kijkcijfers: maandag 23 februari 2026
- Dit zie je woensdag in 'Ik Vertrek'
- Deze opvallende zaken zie je dinsdag in 'De Rechtbank'
- James Cooke sluit seizoen van 'JAMES & co' af met spectaculaire finale
- Dinsdag in 'Focus': zwanger dankzij de wetenschap
- Onbekend schilderij duikt op in 'Geheimen van het Museum'
- 'De Twintigers' van Klara zijn terug! Dit jong talent kleurt de toekomst van klassieke muziek, jazz en global
- Genomineerden Qmusic Top 40 Awards bekend
- JOE lanceert spannend radiospel 'Coen & Sander: Verstopt!'
- 'Dijkstra & Evenblij Ter Plekke' zondag vanuit Cafe Bistro Rijnbar
- Dit hoor je zondag in 'Vroege Vogels' op NPO Radio 1
Multimedia SPOTLIGHT
-
Kijk naar 'The Bluff' op Prime Video -
'Datenight' nu ook te bekijken op VTM GO -
Koen Wauters zet zijn medecoaches een hak! -
Kijk de emotionele finale van 'Winter Vol Liefde' -
Kijk het tweede seizoen van 'Paradise' op Disney+ -
Geen tijd voor een knuffel in 'Bestemming X' -
Jeroom krijgt niet mis te verstane boodschap -
Poetshulp Michelle brengt opera naar 'The Voice' -
Netflix onthult trailer van 'Peaky Blinders: The Immortal Man' -
Sam Gooris doet meteen 'een Sammeke' -
Kijk nieuwe afleveringen van 'Lil" Kleine: Geen Rem' op Prime Video -
Kijk vanaf 3 maart naar 'De Box' -
Wie verdient zijn eigen droomhuis in 'Huis Gemaakt'? -
Wat doet Jonathan Medart in de backstage van 'The Voice'? -
De tweede Lach van JOE is geraden! -
Kijk naar het leven van Tanja Dexters op Streamz -
Ruzie bij de Badi’s in 'Konvooi' -
Vanaf dan zie je 'Rooster' op HBO Max -
Verrassing van formaat in 'Stukken Van Mensen' -
Nieuw seizoen van 'Komen Eten' op Play! -
Planckendael ontwaakt in 'Het Echte Leven in de ZOO' -
Hilarisch! Familie Gooris waagt zich aan de doedelzak. -
De coaches trappen 'The Voice' zélf zingend op gang -
Kijk het tweede seizoen van 'Cross' bij Prime Video -
Siska Schoeters overmand door emoties in 'Een Echte Job' -
Tinneke trekt ten strijde in 'Bestemming X' -
Konvooi-families op proef gesteld met 'schimmelteenwijn' van Bockie -
'Paul McCartney: Man on the Run' binnenkort te zien op Prime Video -
Kijk de trailer van Guy Ritchie's 'Young Sherlock' -
Netflix toont eerste beelden van tweede deel van 'Bridgerton' seizoen 4
Kijktip van de dag

Axelle en Ivo vliegen naar Barcelona en vermijden bij de landing nipt een birdstrike. Op Brussels Airport loopt de planning vertraging op wanneer een technieker naar de EHBO moet. Intussen bereiden Jef en Laurens zich voor op een mistige vlucht naar Akra.
'Welkom aan Boord', om 20.40 uur op VTM.



































