'Recht op Tranen': Molukse oorlogsverhalen in NTR-tweeluik

Aangrijpende Molukse verhalen uit de Tweede Wereldoorlog die weinig aandacht kregen en nu door kinderen en kleinkinderen worden verteld. 'Recht op Tranen' is te zien op dinsdag 13 en woensdag 14 augustus om 20.35 uur op NPO 2. De voice-over is van Hans Goedkoop.

Een tienermeisje dat tot het bittere einde in de jungle meevecht  tegen de Japanners. Een Molukse jongen die zich tijdens de Tweede Wereldoorlog aansluit bij het verzet en voor z’n leven verminkt raakt. Een gruwelijke Japanse massaslachting op het Molukse eiland Babar. Een KNIL-soldaat die gevangen wordt genomen en afgebeuld als dwangarbeider. Jonge Molukkers graven in hun familiegeschiedenis en stuiten op schokkende verhalen uit de oorlog. Er is thuis zelden over gepraat, maar door dagboeken en archiefstukken ontdekken zij alsnog wat hun voorouders hebben moeten doorstaan.

Aflevering 1 (dinsdag 13 augustus): Trouw aan Oranje
In de familie van Joost en Tamar Tanasale circuleert een verslag van de Tweede Wereldoorlog, in 1945 geschreven door hun grootvader. Het zit vol schokkende details, o.a. over een bloedige vergeldingsactie van de Japanse bezetter op het eiland Babar. Broer en zus gaan op zoek naar het oorlogsverleden van hun grootvader en ontrafelen zijn levensverhaal. Als radiotelegrafist werd hij verdacht van spionage voor de geallieerden. Hoe heeft hij zich door alle pijn en oorlogsellende heen geslagen?

Op een foto uit 1945 is Coosje Ayal als 16-jarige te zien tussen uitsluitend mannen. Ze oogt onverschrokken en draagt een wapen. Op een veel recentere foto is Coosje vooral een lieve oma. Haar kleinkinderen Dylan en Josephine beseffen pas op latere leeftijd dat er achter die lieve oma een bijzonder oorlogsverhaal schuil gaat. Coosje behoort tot een verzetsgroep die tot het eind van de Tweede Wereldoorlog vanuit de jungle strijd voert tegen de Japanners. Ondanks uitputting, honger en ziektes weet ze de Nederlandse vlag, verborgen in een bamboestok, door de oorlog heen te loodsen.

Aflevering 2 (woensdag 14 augustus): Stank voor dank
JJ Malaihollo komt uit een familie van KNIL-militairen. Tijdens de oorlog wordt zijn overgrootvader door de Japanners krijgsgevangen gemaakt en als dwangarbeider aan het werk gezet. En zijn grootvader moet als kind het achtergebleven gezin van voedsel voorzien. Samen met oom Freddy probeert JJ een beeld te krijgen van de gebeurtenissen tijdens de oorlog. Maar er is weinig bewaard, behalve een koffer met documenten.

Tijdens de oorlog in Nederlands-Indië zit de vader van Eddy Mezach in het verzet. Hij wordt gevangen genomen door de Japanners, gemarteld en komt zwaar verminkt uit de oorlog. Eddy heeft de littekens altijd gezien, maar er is nooit over die periode gesproken. Gelukkig heeft zijn vader wel opgetekend wat er in de oorlog is gebeurd. Voor Eddy en zijn dochter is dat een belangrijk document; zo kunnen zij het oorlogsverhaal doorgeven aan vrienden en bekenden. Want de Molukse oorlogsslachtoffers hebben lang weinig erkenning gehad, maar de heldendaden en gruwelijkheden moeten verteld blijven worden.

'Andere Tijden: Recht op Tranen' is te zien op dinsdag 13 en woensdag 14 augustus om 20.35 uur bij de NTR op NPO 2.