Podcast 'Verdwenen Winkels': wat gebeurde er in de oorlog met de warenhuizen van EPA?

zondag 30 april 2023

'Mijn Joodse overgrootvader Jacob Menko had voor de oorlog vier succesvolle warenhuizen. In Amersfoort, Deventer, Hengelo en Almelo. De winkels zijn tijdens de oorlog verdwenen, net als Jacob zelf, zijn vrouw Rozetta en hun kinderen Truus en Sieg.'

'Zij werden gedeporteerd en vermoord in Sobibor', dat vertelt Rose Heijnen, maker van de podcast 'Verdwenen Winkels'.


De oma van Rose Heijnen, Emmy, heeft als enige van het gezin Menko de oorlog overleefd. Zij heeft nooit durven uitzoeken wat er met de warenhuizen van haar vader is gebeurd. De moeder van Rose wilde dat wel doen, maar vond het te moeilijk en te zwaar. Als kleinkind wil Rose er eindelijk achter komen hoe de winkels zijn verdwenen.

Wat is er met de winkels van Jacob, de EPA, gebeurd? Zijn ze geroofd? Overgenomen? Failliet gegaan? Niemand die het weet. Maar in deze podcast achterhaalt Rose welke duistere deals er in de oorlogsjaren rondom de winkels gesloten werden. Ze zoekt in vijf afleveringen antwoorden op vragen die al meer dan 75 jaar onder het oppervlakte sluimeren, maar die nu pas gesteld worden. En ze vindt een schokkend antwoord.

'Verdwenen winkels' is vanaf 1 mei te beluisteren op Spotify en de andere grote podcast-apps en via NPO Luister.

In aflevering 1 reconstrueert Rose de ontmoeting van haar moeder met de huidige eigenaresse van het winkelpand in Amersfoort. Dat blijkt de kleindochter te zijn van de man die tijdens de oorlog ook betrokken was bij de EPA. Hoe kan dit? Heeft die opa de winkel overgenomen in de oorlog?

In aflevering 2 gaat Rose op zoek naar de archiefpapieren die haar moeder ooit verzamelde. Daarmee krijgt ze een eerste beeld van wat er zich tijdens de oorlog heeft afgespeeld. De Duitsers 'ariseren' het bedrijf, maar wat betekent dat?

In aflevering 3 krijgt Rose hulp van historicus Maarten-Jan Vos. Hij komt erachter dat de winkels tijdens de oorlog zijn verkocht door de Nederlandse beheerder. Maar aan wie? En wat is er met de opbrengst gebeurd? Na de oorlog komt de winkel onder beheer te staan van het Nederlands Beheersinstituut. Die onderzoekt de verkoop van 1944 en oordeelt een paar jaar later dat die deal klopt en er geen schadevergoeding hoeft te worden uitgekeerd aan de nabestaanden. Hoe kan dat?

In aflevering 4 komt Rose erachter dat de koper van de warenhuizen van haar overgrootvader een winkelketen is die nu nog steeds bestaat. En ze verdiept zich in de beslissing van het Beheersinstituut om de winkels niet terug te geven aan de Joodse erfgenamen.

In aflevering 5 confronteert Rose de winkelketen met het verleden. Hoe reageren ze? En ze opent het (straf)dossier uit het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR) van de beheerder van de EPA. Hij zat in ieder geval 1,5 jaar opgesloten in kamp Erica. Maar is hij ook veroordeeld?

Credits
Regie en samenstelling: Rose Heijnen
Eindredactie: Marion Oskamp
Eindmixage: Arno Peeters
Muziek: Marysia Saras
Grafisch ontwerp: Nicolet Drop
Productie: Roland Vissers


Vind onze artikels makkelijker op Google!
Met één klik kies je in Google dat je graag resultaten krijgt van TVvisie. Zo mis je nooit meer onze laatste nieuwtjes.
Voeg TVvisie toe als
voorkeursbron in Google

TVvisie Nieuwsbrief
Start je dag goed met iedere ochtend het compleetste tv-nieuws in je mailbox!



TVvisie Extra



Onze apps

Download onze app op de Google Play Store Download onze app in de App Store

Meest recente

Multimedia SPOTLIGHT

Kijktip van de dag

'Kamp Fly' (VRT 1)

Fly en de anderen schakelen een versnelling hoger. De groep wordt op korte tijd klaargestoomd voor een uitdagende opdracht in de Corsicaanse bergen. De stress, tijdsdruk en verantwoordelijkheid maakt bij iedereen van alles los. Eén iemand vertoont zelfs grote twijfels bij het kamp...

'Kamp Fly', om 20.00 uur op VRT 1.

Dossiers

NU en STRAKS op tv

volledige TVgids
  • 21:50
    Andermans zaken
    22:45
    VRT NWS laat
  • 22:25
    Alleen Elvis blijft bestaan
    23:55
    Het weer
  • 22:10
    Geen uitzending
    06:00
    Tik Tak
  • 22:05
    Anastasya op een Ander
    23:25
    Alloo bij de Wegpolitie
  • 22:25
    Real Life Patsers
    23:05
    Overtreders
  • 20:35
    Torpedo
    22:35
    The Painter
  • 21:30
    Police Interceptors
    22:30
    L'aile ou la cuisse
  • 22:15
    Road to Christmas
    23:50
    Christmas Connection
  • 21:40
    Tien Om Te Zien
    22:45
    Zomerrust
  • 22:00
    Zondag Matchdag
    23:05
    Vik & Gert
  • 22:10
    Memory of a Killer
    23:10
    Poker Face
  • 20:35
    Full Metal Jacket
    22:45
    Devotion
  • 21:55
    Blind Gekocht NL
    02:50
    Naked Attraction
  • 21:35
    The British Airways Killer
    22:40
    True Crime Belgium
  • 21:56
    Trends Talk
    22:30
    Transport & Van.TV
  • 22:24
    Keuken afwerken
    22:55
    De Classics van MENTpopradio
  • 22:00
    Bon Appetit
    23:00
    De Feesttafel
  • 21:55
    Foyle's War
  • 21:50
    Below Deck Mediterranean
    05:20
    Wat eten we vandaag?
  • 22:20
    Pauw & De Wit
    23:15
    NOS Journaal Laat
  • 22:00
    Nieuwsuur
    22:40
    NPO Doc: I know you know I exist
  • 22:00
    Boerderij van Dorst
    22:50
    Push