Nieuwe afleveringen van 'Zwarte Zwanen' bij MAX

maandag 27 juni 2022

Op 28 juni en 5 juli zendt MAX twee nieuwe afleveringen van 'Zwarte Zwanen' uit. De belangrijkste vragen in 'Zwarte Zwanen' zijn: welke mensen schuiven 1800 miljard euro over de wereld? Hoe doen zij dat? En hoeveel blijft er aan de strijkstok hangen?

MAX-journalist Cees Grimbergen onderzoekt de schimmige wereld van ons pensioengeld.

In de spraakmakende documentairereeks 'Zwarte Zwanen' volgde Omroep MAX tussen 2013 en 2018 de Nederlandse pensioenwereld. In 2013 zat er 1000 miljard euro in de pensioenfondsen. Inmiddels zit er 1800 miljard euro in de pensioenfondsen. Toch worden bijna alle pensioenen al veertien jaar niet geïndexeerd. Hoe is dit mogelijk?

In deze aflevering 8 laten boze ouderen van zich horen. De Brabantse vriendinnen Riet en Marga hebben naast hun AOW een pensioen van 500 euro per maand. Hoe komen zij rond en hoe denken zij over de stijgende kosten van levensonderhoud? Trucker Ger Trines legt uit dat ook werkende Nederlanders door de strenge rekenregels een lager pensioen tegemoet kunnen zien. Aan zijn keukentafel berekende de 78-jarige Ted van der Lugt hoeveel indexatie zijn pensioenfonds PMT niet uitbetaalde. Sommige ouderen gaan nu zelfs demonstreren voor een hoger pensioen.

Sinds 2009 bedraagt de inflatie zo’n 25 procent. De koopkracht van het pensioen -naast de AOW- is dus voortdurend gedaald. Een gemiddeld maandpensioen is ongeveer 700 euro. Dat de pensioenen niet verhoogd worden heeft alles te maken met de rekenmethode die Nederlandsche Bank en regering hebben voorgeschreven. Regering, Nederlandsche Bank en pensioenfondsen houden geen rekening met de werkelijk behaalde rendementen.

Oud-minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken kijkt in deze 'Zwarte Zwanen'-aflevering terug op het dossier pensioenen. Hij erkent dat het pensioensysteem verkeerd uitwerkt en niet uitlegbaar is. Hij zegt hierover: ‘De emotie en frustratie rond het niet-indexeren begrijp ik goed.’ Vier jaar lang werd Koolmees bestookt met boze brieven van ouderen.

Uit het programma blijkt dat medewerkers van De Nederlandsche Bank al in 2004 waarschuwden voor de nieuwe rekenmethode rond de pensioenen. Uiteindelijk werd die in 2007 ingevoerd. Deze rekenmethode -‘de risicovrije rekenrente’- pakt desastreus uit voor Nederlandse ouderen én jongeren. De onderzoeker van toen doet zijn verhaal.

'Zwarte Zwanen', dinsdag 28 juni om 20.25 uur bij MAX op NPO 2.