'NCRV Dokument': het gelijk van mijn tante

E

ind 2004 wordt de 62-jarige Els verward opgenomen in een psychiatrische instelling. Op eigen initiatief belt ze met 112, omdat ze zich ziek en wanhopig voelt. Els wilde zich van het leven beroven. 's Nachts vluchtte ze weg uit haar huis, waar ze zich steeds onveiliger voelde. Doelloos reed ze dan rond in haar auto. Ze dacht dat 'men' haar wilde vermoorden.

De artsen zeggen dat Els waandenkbeelden heeft en ze krijgt de diagnose 'psychotisch'. In de psychiatrische kliniek waar ze verblijft, wil ze nauwelijks meewerken. Ze wil niet praten over haar verleden met mensen die haar niet kennen. Els vindt dat de hulpverleners daar niets mee te maken hebben. Ze voelt haar verblijf in de kliniek als een gevangenisstraf.

Haar jaar lange verblijf in de psychiatrische instelling heeft volgens Els helemaal niets opgeleverd. Het liefste zou ze weer in de auto gaan slapen. Hoewel er niets is veranderd, mag ze wel steeds langer en steeds vaker terug naar haar eigen woning. En als het haar lukt als 'normaal persoon' te functioneren, mag ze definitief weer naar huis. Maar wanneer dat zal zijn, is voor Els een raadsel.

De Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Wet BOPZ) regelt gedwongen opname en behandeling van mensen die lijden aan een geestesstoornis. Er zijn verschillende gronden en instrumenten om iemand gedwongen op te nemen. Zo moet gedwongen opname de laatste mogelijkheid zijn en moet er sprake zijn van gevaar veroorzaakt door een geestesstoornis.

Onlangs heeft de Tweede Kamer twee wijzigingen aangenomen in de Wet Bopz, waardoor dwangopname en dwangbehandeling van psychiatrische patiënten vergemakkelijkt worden. Behandelaars en familievertegenwoordigers hebben hier voor gepleit. Maar patiënten zijn bang dat dit ten koste gaat van de kwaliteit van zorg. Zij voelen zich bedreigd in hun rechtspositie en worden hierin door juristen ondersteund. De Eerste Kamer moet nog instemmen met de wetswijziging en kan deze in strijd vinden met de uitgangspunten van de Wet Bopz.

Van 26 tot en met 30 maart vindt in Nederland de Week van de Psychiatrie 2007 plaats. Dit jaar staat de week in het teken staat van kwaliteit van hulpverlening en veiligheid in de psychiatrie. Op vrijdag 30 maart organiseert de NCRV, in samenwerking met producent Lemming Film en belangenvereniging Stichting Pandora, een debat naar aanleiding van de documentaire en de thema's van de Week van de Psychiatrie.

'NCRV Dokument: het gelijk van mijn tante', maandag 26 maart om 22.50 uur op Nederland 2.