KRO-NCRV documentaire 'Oorlog in Westerbork, april-september 1945' op NPO 2

Maandag 28 maart is bij KRO-NCRV de documentaire 'Oorlog in Westerbork, april-september 1945' te zien. De film vertelt over een grotendeels vergeten slotdeel van de Tweede Wereldoorlog.
Duizenden gearresteerde NSB’ers en andere van collaboratie verdachte Nederlanders werden direct na de bevrijding gevangengezet in Kamp Westerbork. Daar zaten nog honderden Joden vast, waarvan een aantal (naast de geringe manschappen van het Militair Gezag) werden aangewezen als bewakers. Aan de hand van interviews met voormalige Joodse en NSB-gevangenen, nabestaanden en deskundigen onderzoeken interviewer Frénk van der Linden en regisseur Eric Blom de scheidslijn tussen goed en kwaad in het Westerbork van lente/zomer ‘45. Het Militair Gezag zag zich in de chaotische eerste bevrijdingsweken gedwongen te handelen vanuit praktische overwegingen. De Joden in het kamp, die ongevraagd werden benoemd tot bewakers, waren getraumatiseerd doordat veel van hun verwanten in concentratiekampen waren vermoord. Zij kwamen in Westerbork soms rechtstreeks tegenover (veronderstelde) collaborateurs te staan, die in een aantal gevallen verantwoordelijk waren voor het oppakken en wegvoeren van hun familieleden. Na een kleine maand kwam aan deze schrijnende situatie een eind: de Binnenlandse Strijdkrachten namen de bewaking grotendeels over. Maar gedurende de hele zomer van het bevrijdingsjaar bleven zich ontsporingen en misstanden voordoen.
KRO-NCRV’s 'Oorlog in Westerbork, april-september 1945' is een indringende geschiedschrijving over pijn, gevoelens van wraak, recht en onrecht. Met deze documentaire wil KRO-NCRV laten zien dat we als samenleving het boek van onze geschiedenis moeten blijven openen voor nieuwe perspectieven op ons gezamenlijk verleden – hoe pijnlijk ook.
Op 12 april 1945 bevrijdden Canadese soldaten Kamp Westerbork, het zogeheten Durchgangslager, waar SS-commandant Gemmeker het voor het zeggen had. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden hiervandaan meer dan 100.000 Joden, Roma en Sinti naar de vernietigingskampen van de nazi’s gedeporteerd. Zij gingen hun dood tegemoet. Het Nederlandse Militair Gezag neemt na de komst van de geallieerden vrijwel direct het commando in Westerbork over. Op dat moment verblijven daar nog bijna 900 Joden. Zij mogen nog niet naar huis; eerst moet worden uitgezocht wat de reden is dat zij niet op transport zijn gezet.
Al binnen enkele weken arriveren duizenden gearresteerde NSB’ers en anderen in het kamp die zich mogelijk schuldig hebben gemaakt aan collaboratie. Van Durchgangslager verandert Westerbork zo in een interneringskamp voor Nederlanders die worden verdacht van collaboratie. In eerste instantie worden zij gevangengezet bij de getraumatiseerde Joden. Het Militair Gezag beschikt nauwelijks over personeel en wijst daarnaast enkele tientallen Joden aan als bewakers, onder wie ook kinderen. Bijvoorbeeld de tienjarige Ed van Thijn, de latere minister en burgemeester van Amsterdam. Voor zover bekend, is nergens anders ter wereld voorgekomen dat Joden als bewakers tezamen met collaborateurs in één kamp verbleven.
Na enkele weken nemen de Binnenlandse Strijdkrachten begin mei 1945 de bewaking grotendeels over van deze Joodse bewakers. Maar chaos is in die lente- en zomermaanden aan de orde van de dag in Westerbork, net als honger en besmettelijke ziektes. Ook doen zich misstanden, geweld en (seksuele) intimidatie voor. Tussen april en september overlijden tenminste 89 van de gevangenen op wie de verdenking van collaboratie rust.
Hoe kon het zover komen? Deze documentaire onderzoekt die vraag over een onderbelichte periode in onze geschiedenis. Naast interviews met voormalige Joodse en NSB-gevangenen en hun nabestaanden spreekt maker Frénk van der Linden in de KRO-NCRV documentaire 'Oorlog in Westerbork', april-september 1945 ook met historici die studie hebben gemaakt van het onderwerp.
'Confronterend, maar bijzonder leerzaam, en zorgvuldig gemaakt', aldus Bart Wallet, hoogleraar Joodse studies, Universiteit van Amsterdam.
Vanuit het Kenniscentrum van Kamp Westerbork werd medewerking verleend aan deze film, en werden archiefbeelden ter beschikking gesteld. Het Joods Cultureel Kwartier verstrekte adviezen.
'Oorlog in Westerbork, april-september 1945', maandag 28 maart om 20.25 uur bij KRO-NCRV op NPO 2.
Met één klik kies je in Google dat je graag resultaten krijgt van TVvisie. Zo mis je nooit meer onze laatste nieuwtjes.
Voeg TVvisie toe als
voorkeursbron in Google
TVvisie Extra
Onze apps
Meest recente
- Nieuw seizoen van '1000-lb Sisters' bij TLC
- 14 dansduo's trappen 'Dancing with the Stars' af met indrukwekkende groepschoreografie
- Gerard Joling onthult startdatum van derde seizoen 'Only Joling'
- Kijk nu de eerste beelden van 'Dirty Tony'
- 'Dancing with the Stars' onthult eerste dansen: deze 7 BV’s wagen zondag hun kans op de dansvloer
- 'Het Uur van de Wolf' over wereldberoemde pianiste Martha Argerich
- 'Radar' werpt maandag een blik op haartransplantaties
- Maandag in 'Nomaden': Born in Buenos Aires van Alex Cordova
- Kate Ryan over het verlies van haar mama: 'Superraar om te beseffen dat ik ouder ben dan m'n mama ooit geworden is'
- Elodie Gabias heeft een opvallende ambitie in 'Expeditie Robinson': 'Ik wil de Kakkoningin van 2026 worden!'
- Pommelien Thijs op nummer 1 in de 'MNM1000'
- Alain Balistreri uit Rotterdam wint 'Het groot dictee der Nederlandse taal' in KRO-NCRV’s 'De taalstaat'
- Ronald Giphart presenteert 'Het groot dictee der Nederlandse Taal vanuit Bibliotheek Utrecht
- Bjorn Verhoeven versterkt Libelle Radio
- Drie nieuwkomers in dj-team NPO Radio 2 Top 2000
Multimedia SPOTLIGHT
-
Het nieuwe seizoen van 'Dancing With The Stars' is geopend! -
'We zijn 2026, het moet van 2 kanten komen hé' -
'Ik wil de Kakkoningin van 2026 worden!' -
'Bon Appétit' strijkt neer in de Provence -
De Verhulstjes bezoeken het Gert-museum in Duitsland -
Koen en Jo maken hun comeback in 'Sing Again' -
Gewaagde gok in Oostende valt niet in de smaak -
Bekijk nu de trailer van 'Spuiten & Slikken' -
Disney+ onthult de officiële trailer voor 'Percy Jackson and the Olympians' -
Gert en Viktor Verhulst op missie in 'Missie Verhulst' -
Shauna Dewit over haar vreemde eetgewoontes in 'De Slimste Mens ter Wereld' -
Bekijk de trailer van 'Chasing Beauty' - seizoen 4 -
Kijk 'Zoon van een Moordenaar' binnenkort nieuw op Streamz -
Grote verrassing in 'Dancing With The Stars' -
Vecht Wout Bru zich terug in 'Expeditie Robinson'? -
Kijk zondag naar 'De Feesttafel' op njam! -
Gert zijn grootste droom komt uit -
Andrei Lugovski ontroert de jury van 'Sing Again' -
Ijskoude douche voor kandidaten 'Mijn Restaurant' -
Kijk de nieuwe trailer van 'The Further Mis-Adventures Of Cliff Booth' -
Kijk de eerste teaser van 'The Pitt' seizoen 3 -
Christoff over zijn hartoperatie in 'De Operatiekamer' -
Nooit eerder vertoonde beelden van seizoen 5 van 'De Verraders' -
Stephanie Coorevits kroont zich tot koningin van 'De Verraders' -
Hoge golven eisen eerste slachtoffer in 'Over De Oceaan' -
Docu 'De Schiphol Diamantroof' binnenkort nieuw op Videoland -
Dit is de aftermovie van Qmusic Highlights in Mechelen -
Dit is de nieuwe begingeneriek van 'Familie', gezongen door Metejoor -
Zeeziekte slaat genadeloos toe bij Timon Verbeeck in 'Over De Oceaan' -
Dorien Nuyts beleeft culinaire nachtmerrie in 'Expeditie Robinson'
Kijktip van de dag

Fly en de anderen schakelen een versnelling hoger. De groep wordt op korte tijd klaargestoomd voor een uitdagende opdracht in de Corsicaanse bergen. De stress, tijdsdruk en verantwoordelijkheid maakt bij iedereen van alles los. Eén iemand vertoont zelfs grote twijfels bij het kamp...
'Kamp Fly', om 20.00 uur op VRT 1.




































