Koehandel Nederlandse gevangenen DDR vrijdag in NTR-serie 'Koude Oorlog'

donderdag 16 december 2021

In de jaren 60 en 70 'verkoopt' de communistische DDR regelmatig politieke gevangenen aan West-Duitsland om aan westerse deviezen te komen. Daarmee is in totaal 3,4 miljard D-Mark gemoeid.

Volgens de Duitse historicus Matthias Judt was dit destijds een lucratieve vorm van mensenhandel.


In de NTR-serie 'Koude Oorlog' vertelt Ben Bot, destijds zaakgelastigde in de DDR, dat ook Nederland betrokken is bij deze handel. Wanneer er sprake is van Nederlandse gevangenen - vaak vastgezet vanwege echte of vermeende hulp aan ontsnappingspogingen van DDR-burgers - onderhandelt Bot rechtstreeks met de centrale bemiddelingspersoon: advocaat Vogel. Bot schetst de procedure: 'Dan zei ik: ‘we willen graag die en die’ en dan zei hij ‘zoveel’ en dan zei ik ’het is een beetje te veel’… Ja, een beetje koehandel, maar over het algemeen was je blij als je iemand eruit kon krijgen.'

Een bedrag rond de 50.000,- gulden voor een gevangene is begin jaren 70 niet ongewoon. Ook de Nederlandse Ineke, die in de DDR is opgepakt omdat ze probeert haar vriend het land uit te smokkelen met een vals paspoort, denkt dat voor haar vrijlating een halve ton is betaald: 'Ik hoorde de advocaat zeggen ‘ik had een ton in de auto’ en we waren met twee mensen.'

Die bedragen worden in veel gevallen opgehoest door de BRD en in D-Mark gestort op de rekening van de DDR. Maar volgens Ben Bot betaalt de Nederlandse overheid in een aantal gevallen ook mee. En het honorarium voor advocaat Vogel wordt in klinkende munt uitbetaald. Bot: 'Vogel wilde altijd zijn deel graag contant, dat kreeg -ie ook…dan schreef -ie wel een bonnetje uit, want ik moest de Nederlandse staat natuurlijk wel duidelijk maken dat het (geld) ontvangen was voor de geleverde dienst.'

'Koude Oorlog: Handjeklap', vrijdag 17 december om 22.15 uur bij de NTR op NPO 2. 'Koude Oorlog' is een 5-delige geschiedenisserie gemaakt door de redactie van 'Andere Tijden' over 'gewone' mannen en vrouwen die in hun leven te maken kregen met het wantrouwen en de spanningen rond het IJzeren Gordijn.


TVvisie Extra



Onze apps

Download onze app op de Google Play Store Download onze app in de App Store

Meest recente

Multimedia SPOTLIGHT

Kijktip van de dag

logo VRT Canvas logo

Van kleuter op het podium tot wereldster: het verhaal van Michael Jackson begint met glitter, maar ook met angst. Achter de succesvolle Jackson 5 schuilt een gezin dat meer door druk dan door liefde werd samengehouden, met een controlerende vader die diepe sporen nalaat. Na de release van het album 'Thriller' in 1982 verovert Michael Jackson de wereld, maar intussen zoekt hij wanhopig naar echte verbinding. Vrienden, familie - onder wie zijn zus La Toya - én collega's schetsen een verontrustend beeld: hoe groter de roem, hoe eenzamer de man achter de mythe.

'The Michael Jackson Story', om 22.15 uur op VRT Canvas.

Dossiers

NU en STRAKS op tv

volledige TVgids
  • 19:00
    VRT NWS journaal 19u
    19:45
    Homo Universalis
  • 19:05
    De Campus Cup
    20:00
    Terzake
  • 19:35
    De regels van Floor
    19:45
    Karrewiet
  • 19:00
    VTM Nieuws
    19:55
    Het Weer
  • 19:15
    Blind getrouwd: Australië
    20:35
    UEFA Champions League
  • 19:20
    The Simpsons
    19:45
    The Big Bang Theory
  • 19:35
    Police Interceptors
    20:35
    Last Knights
  • 19:10
    Allegiance
    20:50
    Gooische Vrouwen
  • 19:25
    David
    20:00
    Pa heeft een lief
  • 19:15
    De Container Cup
    20:00
    De Tafel van Tine
  • 19:40
    FBI
    20:35
    Truth Be Told
  • 19:40
    Borderforce USA: The Bridges
    20:35
    The First 48
  • 18:55
    Masterchef USA
    19:45
    Chateau Meiland
  • 19:35
    Snapped
    20:30
    Snapped: Killer Couples
  • 14:00
    Herhalingslus
    20:00
    Z-Nieuws
  • 19:35
    Mijn tuin
    19:55
    Dit Zijn De Classics van MENTpop-radio
  • 19:30
    Open Vuur
    20:10
    Meat Timon
  • 19:05
    Father Brown
    20:05
    Hudson & Rex
  • 18:45
    Grey's Anatomy
  • 19:05
    Eva
    20:00
    NOS Journaal 20.00 uur
  • 19:10
    BinnensteBuiten
    19:50
    Rail Away
  • 19:25
    First Dates
    20:25
    Down The Road