Koehandel Nederlandse gevangenen DDR vrijdag in NTR-serie 'Koude Oorlog'

donderdag 16 december 2021

In de jaren 60 en 70 'verkoopt' de communistische DDR regelmatig politieke gevangenen aan West-Duitsland om aan westerse deviezen te komen. Daarmee is in totaal 3,4 miljard D-Mark gemoeid.

Volgens de Duitse historicus Matthias Judt was dit destijds een lucratieve vorm van mensenhandel.


In de NTR-serie 'Koude Oorlog' vertelt Ben Bot, destijds zaakgelastigde in de DDR, dat ook Nederland betrokken is bij deze handel. Wanneer er sprake is van Nederlandse gevangenen - vaak vastgezet vanwege echte of vermeende hulp aan ontsnappingspogingen van DDR-burgers - onderhandelt Bot rechtstreeks met de centrale bemiddelingspersoon: advocaat Vogel. Bot schetst de procedure: 'Dan zei ik: ‘we willen graag die en die’ en dan zei hij ‘zoveel’ en dan zei ik ’het is een beetje te veel’… Ja, een beetje koehandel, maar over het algemeen was je blij als je iemand eruit kon krijgen.'

Een bedrag rond de 50.000,- gulden voor een gevangene is begin jaren 70 niet ongewoon. Ook de Nederlandse Ineke, die in de DDR is opgepakt omdat ze probeert haar vriend het land uit te smokkelen met een vals paspoort, denkt dat voor haar vrijlating een halve ton is betaald: 'Ik hoorde de advocaat zeggen ‘ik had een ton in de auto’ en we waren met twee mensen.'

Die bedragen worden in veel gevallen opgehoest door de BRD en in D-Mark gestort op de rekening van de DDR. Maar volgens Ben Bot betaalt de Nederlandse overheid in een aantal gevallen ook mee. En het honorarium voor advocaat Vogel wordt in klinkende munt uitbetaald. Bot: 'Vogel wilde altijd zijn deel graag contant, dat kreeg -ie ook…dan schreef -ie wel een bonnetje uit, want ik moest de Nederlandse staat natuurlijk wel duidelijk maken dat het (geld) ontvangen was voor de geleverde dienst.'

'Koude Oorlog: Handjeklap', vrijdag 17 december om 22.15 uur bij de NTR op NPO 2. 'Koude Oorlog' is een 5-delige geschiedenisserie gemaakt door de redactie van 'Andere Tijden' over 'gewone' mannen en vrouwen die in hun leven te maken kregen met het wantrouwen en de spanningen rond het IJzeren Gordijn.


TVvisie Extra



Onze apps

Download onze app op de Google Play Store Download onze app in de App Store

Meest recente

Multimedia SPOTLIGHT

Kijktip van de dag

'Stukken van Mensen' (Play)

Een studente modetechnieken biedt een trui van Moschino aan die ze kocht op de rommelmarkt voor amper één euro. Axel Daeseleire komt aankloppen met een werk van Albert Szukalski.

'Stukken van Mensen', om 20.00 uur op Play.

Dossiers

NU en STRAKS op tv

volledige TVgids
  • 23:05
    Knokke Off
    00:10
    Restaurant Misverstand
  • 21:50
    Drunk
    23:41
    Het weer (middag)
  • 21:30
    Geen uitzending
    06:00
    Tik Tak
  • 20:35
    Kingdom of the Planet of the Apes
    23:15
    Politierechters
  • 20:00
    Darts
    00:00
    Lockout
  • 22:25
    Rush Hour
    00:15
    American Horror Story: NYC
  • 22:30
    Xtinction
    00:15
    Mee met de Flikken
  • 22:50
    The Irrational
    00:15
    Geen uitzending
  • 22:55
    De Planckaerts
    23:35
    The Golden Girls
  • 22:55
    Achter de schermen
    00:10
    De Tafel van de Week
  • 23:05
    Criminal Minds
    02:45
    Geen uitzending
  • 22:10
    RoboCop 3
    00:15
    MacGyver
  • 22:30
    Open House: The Great Sex Experiment
    00:30
    Extreme Makeover: Home Edition
  • 22:50
    The Boy by the Pool
    00:30
    C.S.I. New York
  • 22:49
    Trends Doc
    23:43
    CEO van mijn leven
  • 23:07
    Roger
    00:00
    Oh What A Night
  • 23:00
    De Smaaktoerist
    23:35
    Loïc zot van koken weekmenu
  • 23:05
    The Doctor Blake Mysteries
    00:10
    The Marlow Murder Club
  • 23:00
    Futurama
    23:30
    From
  • 22:30
    NOS Studio Sport Voetbal
    23:20
    NOS Studio Sport
  • 22:40
    Dit is de Week
    23:25
    NOS Journaal Laat
  • 22:50
    NOS Voetbal
    23:20
    Kasper van der Laan: Warm