Koehandel Nederlandse gevangenen DDR vrijdag in NTR-serie 'Koude Oorlog'

donderdag 16 december 2021

In de jaren 60 en 70 'verkoopt' de communistische DDR regelmatig politieke gevangenen aan West-Duitsland om aan westerse deviezen te komen. Daarmee is in totaal 3,4 miljard D-Mark gemoeid.

Volgens de Duitse historicus Matthias Judt was dit destijds een lucratieve vorm van mensenhandel.


In de NTR-serie 'Koude Oorlog' vertelt Ben Bot, destijds zaakgelastigde in de DDR, dat ook Nederland betrokken is bij deze handel. Wanneer er sprake is van Nederlandse gevangenen - vaak vastgezet vanwege echte of vermeende hulp aan ontsnappingspogingen van DDR-burgers - onderhandelt Bot rechtstreeks met de centrale bemiddelingspersoon: advocaat Vogel. Bot schetst de procedure: 'Dan zei ik: ‘we willen graag die en die’ en dan zei hij ‘zoveel’ en dan zei ik ’het is een beetje te veel’… Ja, een beetje koehandel, maar over het algemeen was je blij als je iemand eruit kon krijgen.'

Een bedrag rond de 50.000,- gulden voor een gevangene is begin jaren 70 niet ongewoon. Ook de Nederlandse Ineke, die in de DDR is opgepakt omdat ze probeert haar vriend het land uit te smokkelen met een vals paspoort, denkt dat voor haar vrijlating een halve ton is betaald: 'Ik hoorde de advocaat zeggen ‘ik had een ton in de auto’ en we waren met twee mensen.'

Die bedragen worden in veel gevallen opgehoest door de BRD en in D-Mark gestort op de rekening van de DDR. Maar volgens Ben Bot betaalt de Nederlandse overheid in een aantal gevallen ook mee. En het honorarium voor advocaat Vogel wordt in klinkende munt uitbetaald. Bot: 'Vogel wilde altijd zijn deel graag contant, dat kreeg -ie ook…dan schreef -ie wel een bonnetje uit, want ik moest de Nederlandse staat natuurlijk wel duidelijk maken dat het (geld) ontvangen was voor de geleverde dienst.'

'Koude Oorlog: Handjeklap', vrijdag 17 december om 22.15 uur bij de NTR op NPO 2. 'Koude Oorlog' is een 5-delige geschiedenisserie gemaakt door de redactie van 'Andere Tijden' over 'gewone' mannen en vrouwen die in hun leven te maken kregen met het wantrouwen en de spanningen rond het IJzeren Gordijn.


TVvisie Extra



Onze apps

Download onze app op de Google Play Store Download onze app in de App Store

Meest recente

Multimedia SPOTLIGHT

Kijktip van de dag

'Restaurant Misverstand' (VRT 1)

Vandaag draaien we een proefdag in het restaurant. Om zachtjes te starten, zijn de familieleden van de medewerkers de eerste gasten. Voor zowel keuken- als zaalpersoneel is het spannend om voor het eerst in het restaurant te werken. Danny kan al meteen zijn beenhouwershart ophalen. Na de werkdag kunnen de medewerkers samen ontspannen en genieten in de vakantiehuisjes.

'Restaurant Misverstand', om 20.45 uur op VRT 1.

Dossiers

NU en STRAKS op tv

volledige TVgids
  • 17:30
    Loslopend wild
    18:04
    VRT NWS Update
  • 17:40
    The Office
    18:20
    Israel: ministers of chaos
  • 17:55
    Karrewiet
    18:05
    Lettersoep
  • 17:05
    Huis Gemaakt
    18:20
    Florentina
  • 17:25
    MasterChef Australia: Back to Win
    18:25
    De Pfaffs
  • 17:30
    S.W.A.T.
    18:15
    The Goldbergs
  • 17:50
    All New Traffic Cops
    20:35
    Lockout
  • 17:40
    ER
    19:15
    The Irrational
  • 17:55
    Nonkel Jef
    18:20
    Sturm der Liebe
  • 17:25
    All In
    18:00
    Komen Eten
  • 17:55
    Big Sky
    18:45
    The Rookie
  • 17:40
    Family Matters
    18:40
    Pawn Stars
  • 17:55
    A Place in the Sun
    18:50
    Retour Masters
  • 17:15
    Murder suspect
    18:30
    Cold Case Killers
  • 14:00
    Herhalingslus
    20:00
    Z-Nieuws
  • 17:36
    Het appartement
    18:00
    Classics 55
  • 17:40
    Veldvers
    18:00
    Het Weekmenu
  • 17:00
    Death in Paradise
    19:05
    Hope Street
  • 17:55
    Below Deck Adventure
    18:50
    Grey's Anatomy
  • 17:56
    Politieke Partijen
    18:00
    NOS Journaal 18.00 uur
  • 17:10
    De slimste mens
    18:00
    NOS Journaal 18.00 uur
  • 17:45
    Brugklas
    18:00
    De Proefkeuken