Zaterdag in 'Nachtwacht': legaliseer alle drugs

Alleen al de hoeveelheid in beslag genomen cocaïne in de haven van Antwerpen is op vijf jaar tijd vertienvoudigd. Valt de oorlog tegen drugs te winnen? Niet volgens Decorte. De enige manier om drugs onder controle te krijgen, zegt hij, is ze legaliseren.

Volgens advocaat Walter Van Steenbrugge zal dat het probleem niet oplossen, maar integendeel tot grote drama’s leiden.

Cathy Mathei is hoogleraar geneeskunde aan de KU Leuven begeleidt al een kwarteeuw drugsverslaafden. Zij weet welke drugs het gevaarlijkst zijn en wat de impact is van legalisering.

Jan Leyers leidt het debat in deze laatste aflevering van 'Nachtwacht'.

Tom Decorte: legaliseren om te controleren
Tom Decorte is criminoloog en oprichter van het Instituut voor Sociaal Drugsonderzoek op aan de Gentse universiteit. Hij is allesbehalve een fan van drugs, maar wel van legalisering. 'Door drugs – alle drugs - te legaliseren, krijg je  een heel pak werktuigen om op termijn het druggebruik en de criminaliteit die errond hangt naar beneden te halen.' Je kan de verkoop immers reguleren en de kwaliteit in de gaten houden.

'Een dealer vraagt vandaag geen ID om te zien of de koper meerderjarig is. En een producent moet zich aan geen enkel voorschrift houden, waardoor de producten die nu op de markt komen, veel schadelijker zijn dan tien jaar geleden. Kijk maar naar cannabis. Dat bevat vandaag vaak sporen van schimmels, bacteriën, zware metalen, glazen partikels,… Om nog maar te zwijgen over de belangrijkste ingrediënten. De THC-waarde die de roes veroorzaakt, is vandaag veel te hoog en werkt psychoses in de hand.'

War on drugs faalt
Ook de war on drugs is volgens Decorte een ramp: 'Zelfs al bouwt men een prikkeldraad en een dikke muur rond de haven van Antwerpen, het zal de drugsmarkt niet structureel ontwrichten. Als ze de war on drugs blijven voeren op het terrein zoals ze dat nu doen, dan is de laatste granaat nog niet geworpen en moeten we hopen dat het eerste burgerslachtoffer niet valt.'

Stapsgewijs
Dus pleit Decorte voor een stappenplan om drugs te legaliseren. Hoe gevaarlijker de drugs, hoe strikter ze gereguleerd moeten worden. Hij denkt aan een soort van drugs-gespecialiseerde apotheek waar je drugs koopt mét bijsluiter en mét deskundig advies. En nieuwe designer-drugs zouden eerst getest en goedgekeurd moeten worden, zoals bij geneesmiddelen. Zo’n stapsgewijze legalisering vraagt tijd, natuurlijk, en daarom moeten bezig en gebruik van drugs in afwachting zo snel mogelijk uit het strafrecht gehaald zodat drugsgebruikers niet meer voor de rest van hun leven met een strafblad zitten en geïsoleerd worden.

Walter Van Steenbrugge: legalisering werkt niet
Advocaat Walter Van Steenbrugge ziet legalisering totaal niet zitten. 'Ik spreek daarbij vanuit mijn praktijkervaring van bijna 33 jaar als advocaat in het strafrecht. Ik heb doorheen de jaren teveel drama’s van nabij meegemaakt, ten gevolge van soft drugs én zeker van hard drugs. Ik ben voor de legalisering van medicinale cannabis, maar drugs veroorzaken teveel drama’s, niet in het minst in het verkeer, in relaties… Dus vind ik niet dat die nog eens extra gestimuleerd moeten worden door ze bij wijze van spreken in het kauwgommenautomaat te steken.'

Dat drugs zo uit de criminaliteit worden gehaald, zal weinig effect hebben volgens Van Steenbrugge: 'Onder mijn vaste klanten zitten drugsdealers. Die vinden binnen de kortste tijd andere wegen, andere manieren om hun handel te slijten, daar gaat legalisering niets aan verhelpen.'

De impact van drugs en legalisering
De derde gast van Jan Leyers is Cathy Mathei, hoogleraar geneeskunde aan de KULeuven en al een kwarteeuw begeleidster van drugsverslaafden. Zij schat in wélke drugs vandaag het grootste gevaar opleveren voor de gebruikers en de samenleving, en wat de impact van een legalisering kan zijn voor de gebruikers.

'Nachtwacht', zaterdag 13 april om 22.05 uur op Canvas.