'Monumentenstrijd' in Limburg

D

e bekendmaking van die eerste finalist is maar een klein stukje van deze aflevering, want deze week gaat alle crossmediale aandacht van Monumentenstrijd naar de provincie Limburg.

De drie Limburgse monumenten: De stroopfabriek in Borgloon, de mijnsite in Winterslag, en het Kartuizerklooster in Halen.
Twee keer industrieel erfgoed en één keer religieus erfgoed dus.

Borgloon, waar de 'strooplekkers' wonen, ligt in de Haspengouw, bekend van de fruitkweek. En van dat fruit maken ze stroop. Of maakten ze stroop, want in de laatste Loonse stroopfabriek doofden de vuren in de jaren '80 van de vorige eeuw. Wat overblijft, is een wirwar van loodsen, stookruimtes en fabriekshallen die staan te vervallen sinds de fabrieken dicht zijn. De stad Borgloon wil in al die lege ruimte een fruitmuseum bouwen, om de stroopindustrie niet helemaal te laten uitsterven.

Het tweede Limburgse monument heeft een vergelijkbare voorgeschiedenis. De Limburgse steenkoolmijnen gingen onherroepelijk dicht in de jaren '80, zo ook die van winterslag. Net zoals in Borgloon bleven ze ook hier zitten met een pak industriële gebouwen die plots leeg kwamen te staan. De herbestemmingswerken van al dat vastgoed zijn in Winterslag al een tijd bezig, maar met hun deelname aan Monumentenstrijd willen ze in Winterslag de geplande feestzaal helemaal afwerken.

Van zwoegende mijnwerkers naar prevelende monniken, is een kleine stap in Monumentenstrijd. In Halen ligt een voormalig kartuizerklooster. Tegenwoordig is het de setting voor moordspelen en ander interactief theater, maar tot de aan Franse revolutie werd hier alleen gebeden. Het hele klooster is een paar hectare groot, maar het restauratiedossier gaat over de kapittelzaal, bijna 700 jaar oud. Het gebouw heeft stabiliteitsproblemen en er zijn gaten in het dak, er is een grondige restauratie nodig om het gebouw van instorting te redden.

Tussen deze 3 documentaires bezoekt Bruno Wyndaele een enorme spookbrug in Godsheide, en stelt hij vast dat Hasselt niet alleen de stad is van gratis bussen en jenever, maar dat er ook heel hip gebouwd wordt.

'Monumetenstrijd', maandag 22 januari om 20.50 uur op Canvas.